Dichters halen kastanjes uit het vuur

Dichters halen kastanjes uit het vuur



De paardenkastanje is in gevaar. Twee ziektes bedreigen deze karakteristieke boom. Er is geen remedie dan hakken en branden. Tot nu toe. Onderzoekers in Wageningen zijn naarstig op zoek naar oorzaken van deze ziektes. Als zij niets vinden verdwijnt de boom uit het stads- park- en straatbeeld. Generaties kinderen zullen opgroeien zonder een majestueuze kastanjeboom op het schoolplein. Grootouders zullen onthand met hun kleinkinderen in het park wandelen waar geen kastanjes meer te rapen zijn. De huidige generatie dichters is aan de slag gegaan en haalt de kastanjes uit het vuur met een Boomschrijving (vergeef me de woordspeling) die najaar tweeduizendenzes bij Uitgeverij Passage is verschenen.

Het boek bevat voor het merendeel nieuw werk van de hiernaast genoemde dichters.

Lees hier de informatie over de presentatie die plaats had op zondag 24 september 2006.

Als u exemplaren wilt bestellen kunt u contact opnemen met de uitgever, Passage.

Mineermot

Op deze site kan je een aantal initiatieven volgen mbt de mineermot.

WEDSTRIJD

WEDSTRIJD

In afwachting van het sterven van de kastanjes en het nieuws daarover dat ongetwijfeld in augustus 2009 weer zal opduiken, even een ander natuurverschijnsel op deze site. Met wedstrijd!

Op 11 augustus 1999 vond er in Noord Frankrijk een zonsverduistering plaats. Ter gelegenheid daarvan schreef ik bijgaand gedicht. Het gedicht is uit de bundel Dit is de regel, Uitgeverij Holland, 2006.

11 augustus 1999

Op de elfde is het weer zo laat:
dan zwenkt de maan tussen zon en aarde.
Iets wat vroeger danig onrust baarde.
Ze dachten ook: ons aardkloot vergaat.

Nu is het vooral groot volksvermaak.
Campings staan vol, alles kijkt omhoog.

Dan vouwt Vrouw Luna haar schaduwtoog
zorgvuldig zacht voor Apollo’s zaak.
Kort is haar macht, somber haar vlucht.
Dra wijkt de maan voor Helios’ tucht.
De natuur haalt adem, opgelucht.

Toen de maan zich voor de zon bewoog,
schoof een donker glas zich voor een oog,
en terug, weer terug naar de toog.

© Nanne Nauta

Op 22 juli 2009 is er een zes minuten durende zonsverduistering in China. Ter gelegenheid daarvan is deze wedstrijd: Vertel beknopt ( max. 3 regels) waarom bovenstaand gedicht een bijzonder (goed) gedicht is. Onder de goede inzenders, verloot ik 1 gratis exemplaar van de flarfbundel Leven naast halsbandparkieten is een grondrecht
, Uitgeverij crU.
Inzendingen adresseren aan: nannenautaXYZhotmail.com (de XYZ vervangen door een apenstaartje).

Suxes, Nanne

Dichter des Vaderlands

Binnenkort wordt er een nieuwe Dichter des Vaderlands gekozen, de opvolgers van achtereenvolgens Gerrit Komrij, Simon Vinkenoog en Driek van Wissen. Op de longlist figureren twee leden van het Comité van Aanbeveling van Kastanjegedichten, Ruben van Gogh en Tsead Bruinja. De longlist is inmiddels veranderd in een shortlist, helaas zonder Ruben. Zonder de steun van de leden het Comité was het project van de Kastanjegedichten vermoedelijk nooit goed van de grond gekomen, dus alle reden om vanuit hier steun te betuigen en op te roepen straks allen op Tsead te stemmen.

Stem op Tsead Bruinja als de volgende Dichter des Vaderlands.

Vanaf 2 januari kunt u stemmen op de nieuwe Dichter des Vaderlands. U kunt daarbij kiezen uit Tsead Bruinja, Joke van Leeuwen, Erik Menkveld, Ramsey Nasr en Hagar Peeters. Mijn voorkeur gaat uit naar Tsead Bruinja. Waarom? Lees zijn plannen op http://decontrabas.typepad.com/de_contrabas/2008/12/plannen-dichter.html, waarin Tsead Bruinja toont dat hij zich niet alleen voor zijn eigen poëzie, maar vooral ook voor die van anderen in wil zetten.

Stemmen kan van 2 januari t/m 28 januari via www.dichterdesvaderlands.nl. Op 2 januari worden de kandidaten uitgebreid voorgesteld in het Cultureel Supplement van de NRC. De uitslag wordt op 28 januari bekend gemaakt tijdens een televisie-uitzending van de NPS. De huidige Dichter des Vaderlands is Driek van Wissen www.kb.nl/dichters/wissen.

De campagne wordt o.a. gesteund door De Eerste Bergensche Boekhandel, Uitgeverij Bonrmeer, Uitgeverij Cossee, Weblog De Contrabas, Literair Festival De Wintertuin, Literair Festival Dichters in de Prinsentuin, Literair Festival Crossing Border / Border Kitchen en het Voorwoord, Literair Tijdschrift Tzum, Het Fries Historisch en Letterkundig museum Tresoar, presentator en publicist Arie Boomsma, uitgever Germain Droogenbroodt, en de dichters/schrijvers Anne van Amstel, Hassan Bahara, Gerard Beentjes, Hidde Boersma, Chrétien Breukers, Maria van Daalen, Bart FM Droog, Anne Feddema, Aly Freije, Erik Harteveld, Ingmar Heytze, Hein Jaap Hilarides, Bartle Laverman, Jan van Mersbergen, Hanz Mirck, Coen Peppelenbos, Alexis de Roode, Hannie Rouweler, Ilse Starkenburg en Abe de Vries.

Antwoord

Het antwoord op de vraag over het onderzoek naar de mot was betrekkelijk eenvoudig. Dat onderzoek heeft voor een groot deel al in een eerdere fase plaatsgevonden. In Bomennieuws nr 2 van 2004 staat een verslag van een symposium over de mot, gehouden in Praag. Het stuk heet 'twintig uren praten over een mot van 4 mm'. In dat nummer staan meerdere artikelen over de paardenkastanje. De strekking is dat er eigenlijk geen idee is waar de mot opeens vandaan komt en dat dus bestrijding dmv natuurlijke vijand lastig is te ontwikkelen. Ook is er nog geen echte praktische oplossing om de verspreiding tegen te gaan. Het beste lijkt nog zoveel mogelijk afgevallen blad te vernietigen om daarmee ongeveer 1 generatie per seizoen minder motten te hebben. Maar dat is een zeer arbeidsintensieve methode en derhalve in de praktijk vrijwel onhaalbaar.

Antwerpen

Collegadichter Bert Bevers meldt uit Antwerpen dit droeve bericht. Na aanleiding hiervan vroeg ik me af waarom er eigenlijk wel onderzoek gedaan wordt naar de bestrijding van de bloedingziekte maar niet naar het bestrijden van de mot. Ik heb de vraag in de brievenbus van de vrienden van de Bomenstichting gedaan. We wachten op antwoord.

Eenvandaag

Op Eenvandaag een item over de zieke paardenkastanje en tot stomme verbazing van zowel de uitgever als de samensteller, kwam Kastanjegedichten in beeld met voordracht van Tjitske Jansen.

Gemist? Kijk en luister hier.

Handel

Op RTVoost is te zien en te horen hoe kwekers te lijden hebben onder de kastanjemineermot en de bloedingziekte. Ze verkopen geen boom meer, althans geen paardenkastanje. De oplossing lijkt me persoonlijk vrij eenvoudig: neem contact op met uitgeverij Passage en wordt distributiepunt van Kastanjegedichten.

Stand van zaken

In de Volkskrant van zaterdag 7 juni heeft een artikel gestaan over de stand van zaken rond de paardenkastanje en de bloedingziekte. Kort samengevat komt het er op neer dat noch de wetenschap noch de verschillende particuliere groenbeheerders weten hoe ze de verantwoordelijke bacterie moeten bestrijden. Van alles is er geprobeerd: sambal, knoflook, vitamine C, Indiase klei, hoge druk spuiten, paardenurine, natriumfluoride, cysteïne en schapenwolvet.

Desondanks lijkt het er op dat de toestand van zowel de gehele populatie als de aangetaste individuen zich stabiliseert. We hebben het dan over de afgelopen anderhalf jaar. De belangrijkste reden hiervoor wordt in de Volkskrant niet genoemd. Wij weten het: anderhalf jaar geleden had de collectieve incantatie van dichters plaats op een schoolplein in Utrecht (de gebruikte toverspreuken zijn na te lezen in het daarbij verschenen boek). En dat heeft dus geholpen. Daar kan Harry Potter nog een puntje aan zuigen!

Bergeijk

In Bergeijk (sic) neemt men het op voor de paardenkastanje. Hulde en lees hier hoe.

Wie schrijft hier een gedicht over voor het web-log? Inzenden via mailformulier, plaatsing vindt eind mei plaats.

Bedreigingen

In Wageningen is nog altijd geen oplossing voor de bloedingziekte, de mineermot leeft vrolijk voort. Maar ik vraag me wel eens af of dit wel de grootste bedreigingen zijn voor de paardenkastanje. In de afgelopen jaren zagen we regelmatig gemeenteambtenaren hun best doen bomen te kappen voor bestemmingsplannen met toekomstvisie of zoiets. In Haarlem gebeurde dat en ook de boom van Anne Frank had meer last van deelraadsleden dan van zwammen.

En nu moet kennelijk iets interssants gebeuren op het Domplein te Utrecht.
Lees dit bericht en zie de subtiliteit van de ambtenaar. Hoewel de proef aantoont dat de boom de stoot kan hebben, voel je aan de reactie van de amtenaar dat hij iets gaat verzinnen zodat een af andere projectontwikkelaar toch iets moois kan gaan maken van de plek waar nu de boom staat.

Eiken

Nu we het hier toch over bomen hebben, ik las afgelopen week dit bericht over eiken. Het betreffende verschijnsel heb ik ooit gefotografeerd en beschreven:

Het gedicht staat natuurlijk ook in mijn bundel Dit is de regel.

Rotterdam

Dit bericht over de kastanjes van Rotterdam werd door kastanjedichter Catharina Blaauwendraad doorgestuurd.

Wilt u een drie in één tip? Koop Kastanjegedichten, dan ontvangt u:

1- een boek met een prachtig gedicht van Catharina
2- een boek met een prachtige omslag van de vriend van Catharina
3- u steunt het onderzoek naar de bloedingziekte.

Winst

De bomenstichting heeft met succes de kapvergunning van de paardenkastanje van Anne Frank aangevochten. Lees hier verder.

Als u hier ook blij om bent en begrijpt dat het behouden van bomen geld kost: wordt lid van de Bomenstichting, geef geld of koop een bundeltje Kastanjegedichten.

Hakken

Een deel van de opbrengst van Kastanjegedichten ging (en gaat nog steeds) naar de Bomenstichting. Wat zij daar ondermeer mee doen kan je bijvoorbeeld hier lezen.

BEZORGERS GEZOCHT

Om de verkoop van Kastanjegedichten tot een goed einde te brengen is vanaf vandaag begonnen met een reclamecampagne. In overleg met de uitgever is er reclamemateriaal gemaakt. De bedoeling is om dit materiaal huis aan huis te verspreiden in die gemeentes die een Kastanjestraat, -laan, -weg of -plein hebben.

De actie is gelijktijdig in Groningen en Alkmaar begonnen.

Wie mee wil helpen en in haar/zijn gemeente de betreffende straat wil bezorgen kan een mail sturen naar kastanjeXXXsadeweb.org ( waarbij de XXX vervangen dient door @) met opgave van gemeente en haar/zijn adres natuurlijk. De spullen komen dan per post zo spoedig mogelijk ter plekke.

Herfstvakantie

In de herfstvakantie op 21 oktober vindt de manifestatie Big Bos plaats. Natuurlijk in het bos. Met de Kastanjedichters Wim Schot en Nanne Nauta.

Munitie

Ene K. van Vulpen, een deskundige op het gebied van oorlog, attendeerde mij op een bizar gebruik van de paardenkastanje. Lees hier over hoe en wat ...

En ik maar denken dat we de afgelopen twee jaar met zijn allen toch wel alles opgeduikeld hadden over het gebruik van paardenkastanjes.

Nogmaals het schoolplein

Bep Grootendorst (Kastanjegedichten, pagina 129) kwam vandaag met deze foto die de oorspronkelijke oproep goed had kunnen begeleiden, ze schrijft:

Bijgaand nog een afbeelding van de achterkant van een brochure van mijn oude school, waar ik van 1934-1940 op zat. De bomen van toen zijn nu enorm ge-groeid.

Haar schrijven meldt niets over de gezondheid van de boom.

Gastdichter

Vandaag kreeg de redactie de volgende bijdrage van een gastdichter binnen. Dank je wel Hannah, de redactie.

Boompje Boompje Boompje

Oo lief boompje
Je bent zo bruin
Je bent zo groen

Ik geef jou zachtjes een
Dikke zoen

Hannah, 6 jaar

Verkoop

Een mij veelgestelde vraag de laatste maanden is hoe het met de verkoop van Kastanjegedichten gaat. De teller van de uitgever stond bij de jaarwisseling op meer dan 300 exemplaren.

Bol

Lees op BOL de recensie van NBD/Biblion.

Bomennieuws

In Bomennieuws Winter 2006 (het blad van de Bomenstichting) staat een verslag van de boekpresentatie van Kastanjegedichten. Voor wie alles wil weten over de stand van zaken rond de kastanjeziektes rest niet anders dan een nummer te bemachtigen, door bijvoorbeeld lid te worden.

Honingzwam

Naast de bloedingziekte en de mineermot worden sommige kastanjes ook nog lastig gevallen door de honingzwam, zoals de boom in de tuin van Anne Frank. De honingzwam beperkt zich echter niet alleen tot de kastanje. Een oproep aan alle dichters om massaal antihoningzwamgedichten te schrijven lijkt niet de beste optie. Wel het alternatief van paddokenner Fraikin, hij schreef eerder in gedurende het kastanjeproject:

In (wilde) paddestoelen zit 10 tot 100 maal zoveel Selenium als in groene bladgroente. Selenium is een kankervoorkomer/-vertrager. In Nederland is een verbod op het zelf plukken van wilde paddestoelen. Zou je ook niet aandacht kunnen besteden aan de Honingzwam, die algemeen voorkomt, eetbaar is en op alle dode en levende houtsoorten parasiteert: deze zwam vermoordt al onze bossen. Als alle Nederlanders deze zwam steeds consequent plukken cq. "ruimen" dan vertragen we nationaal zijn opmars. Voor de overheden is het ondoenlijk om alle aangetaste bomen overal te kappen, en tegen die tijd zijn de sporen al uitgewaaierd.

Recept: Klein snijden en goed lichtbruin bakken in olie, bijvoegen: zout, peper, tuinkruiden, knoflook en wat fijngesneden ontbijtspek. De zwam is in zeer grote hoeveelheden te plukken: erbij rode wijn en wat mayo en brood met wat verse groentesalade. Je eet je vingers op (mensen met zwakke maag even oppassen): deze zwam neemt de plaats in van vlees/vis, aardappelen, rijst, tarwe etc. Er zijn meer soorten te plukken, maar dan moet je eerst goed leren determineren. En geloof me, alle eetbare soorten heb ik uitgeprobeerd (ik hou van experimenteel koken), maar die Honingzwam is de lekkerste (nog beter dan de witte mergelchamp.) ...

Ik ga dit zelf natuurlijk niet doen, het mag niet en, ik geef het eerlijk toe, ik durf het niet (bijvoorbeeld voor verwarring met de dodelijk giftige Galerina), maar ik wilde jullie deze kennis niet onthouden.

Nieuws uit Wageningen

Er is nieuws uit Wageningen over de bloedingziekte. Lees hier meer.

Recensie

Via Anton kreeg ik bericht van een nieuwe recensie. Lees hier wat Hernehim vindt van de bundel.

Beroemde kastanjes

Anne Frank

De boom uit Anne Frank's dagboek aan de Prinsengracht te Amsterdam gaat er definitief aan getuige dit bericht.

Is het niet de kastanjemineermot of bloedingziekte, is het wel de honingzwam. Misschien een goed idee om als afscheidsplechtigheid kinderen passages voor te laten lezen uit het dagboek en aan een aantal Kastanjedichters te vragen hun ding te doen? Als iemand te Amsterdam dat een goed plan vindt en de lokale contacten heeft, doe ik de rest van de organisatie.

Zondag 12 november

op zondag 12 november van 22:00 - 24:00 uur is de samensteller van Kastanjegedichten te gast bij het programma CAM in De Avond. Twee uur lang de poëzie- en muziekkeuze van mij, dus. Dat mag u niet missen!

De volgende dichters zullen, telefonisch, medewerking verlenen.

Eerste uur:

Gerry van der Linden
Ilse Starkenburg
Daniel dee
Frederik Lucien De Laere

Muziek: The Cure, Arctic Monkeys, Franz Ferdinand, Style Council

Tweede uur:

Ina Stabergh
Chawwa Wijnberg
Hanz Mirck
Wil Fraikin

Muziek: Nicolas Peyrac, Ala Dos Namorados, Los Lobos, Michel Sardou

Malta

De blogbaas van dit weblog is terug van veldonderzoek op Malta. Hij heeft vastgesteld dat er op Malta geen paardenkastanjes voorkomen. Het vermoeden bestaat dat de kastanjeziektes zoals wij die kennen hier niet de oorzaak van zijn. Om definitieve conclusies te trekken is meer onderzoek nodig, maar het geld was op.

Ondertussen bleek een eerder geplande uitzending verplaatst te zijn, oftwel:

niet op dinsdag 31 oktober maar op dinsdag 14 november heeft de Ochtenden op Radio 1 een reportage over de paardenkastanje met een medewerkster van het kastanje-onderzoek, Marijke Dijkshoorn. De aanleiding van deze uitzending is het verschijnen van Kastanjegedichten. De presentator zal de bijdrage van Hannie Rouweler voorlezen.

Erfelijkheid

Kastanjedichter Menno van der Beek (pag. 128) trof in een Rotterdamse handel in tweedehands boeken een klein dun boekje, "Eenvoudige plantkunde", door I. Nauta, P Noordhoff, Groningen/Batavia, 1948, met daarin, als haast vanzelfsprekend, rond figuur 25, de wilde kastanje. Is dat familie, vroeg hij zich af, die dit boekje schreef, en is de liefde voor de kastanje dus erfelijk?

Hij stuurde het boekje op naar de redactie zodat we ons allemaal kunnen verwonderen over deze speling van het lot, want nee, het is geen familie.

Radioactief (2)

De Kastanjegedichten radioactief (tweede golf):

op dinsdag 31 oktober heeft de Ochtenden op Radio 1 een reportage over de paardenkastanje met een medewerkster van het kastanje-onderzoek, Marijke Dijkshoorn. De aanleiding van deze uitzending is het verschijnen van Kastanjegedichten. De presentator zal de bijdrage van Hannie Rouweler voorlezen.

op zondag 12 november van 22:00 - 24:00 uur is de samensteller van Kastanjegedichten te gast bij het programma CAM in De Avond. Twee uur lang de poëzie- en muziekkeuze van mij, dus. Dat mag u niet missen!

Arnhem

Op 21 oktober was er te Arnhem een boekpresentatie van Kastanjegedichten. Onder bezielende leiding van gastheer Theo Beneder van boekhandel ONGERIJMD, de mooiste en leukste poëzieboekhandel van Arnhem, traden achtereenvolgens de volgende dichters op met hun kastanje- en ander werk:

Nanne Nauta
Lucas Hüsgen
Harmen Wind
Maarten van den Elzen
Merijn Hilte enZn.
Natascha Struijker Boudier

Awater

Deze maand in Awater, najaar 2006, het grote interview met de samensteller van Kastanjegedichten, met toepasselijke foto op de pagina's 24 en 25.

Helaas is het formaat van Awater te groot voor mijn scanner, dus jelui zult echt naar de winkel moeten om het tijdschrift te kopen. Het kost maar € 6,90 en bevat daarnaast veel andere interessante stukken.

In de winkel

De kastanjegedichten liggen in de winkel (in dit geval de Bijenkorf te Utrecht) zoals hier te zien is. Wat een mooi gezicht.

Arnhem

Zaterdag 21 oktober
presentatie van de Kastanjegedichten
in boekhandel ONGERIJMD

Met om
12.00 uur: een inleiding over de paardenkastanje (sprekersnaam volgt)
12:30 uur: Nanne Nauta
13.00 uur: Lucas Hüsgen
14.00 uur: Harmen Wind
15.00 uur: Maarten van den Elzen
16.00 uur: Natascha Struijker Boudier

De meewerkende dichters lezen naast
hun kastanjegedicht ook ander eigen werk.

boekhandel ONGERIJMD
Nieuwstad 38
6811 BL ARNHEM
T (026) 445 87 58

Bericht uit België

In de Belgische pers is ook een eerste bericht verschenen over Kastanjegedichten en wel in Het Laatste Nieuws van 28 september 2006.

Vreemd en vreemder ...

Sommige mensen vinden het uitbrengen van een poëziebundel met 122 kastanjegedichten vreemd. Het kan vreemder. Bijvoorbeeld in Alkmaar. Daar gaan ze de kastanje met healing te lijf. Let qua boom ook op de naam van de verslaggever. Let qua healing ook op de naam van de fotograaf.

(Het artikel verscheen in het Noordhollands dagblad)

De voordragende dichters - deel 2

Vervolg:

Sylvia Hubers (ontsnapt aan de aandacht van de huisfotograaf)
Tjitse Hofman
Rouke van der Hoek
Ingmar Heytze
Henk Hardeman
Bep Grootendorst
Willem Groenewegen
Margreet Graaf
Wil Fraikin
Ruben van Gogh
Maarten van den Elzen (op de rug gezien)
Bart FM Droog
Job Degenaar
Daniël Dee
Maarten Das
Koos Dalstra
Emma Crebolder
Carla Bogaards
Catharina Boer
Catharina Blaauwendraad
Bert Bevers
Norbert De Beule
Roland van den Bergh
Jana Beranová

N.B. De foto's in dit bericht kunnen zonder toestemming overgenomen worden.

De voordragende dichters - deel 1

Op volgorde van voorlezen:

Henk van Zuiden
Zorro
Titi Zaadnoordijk
Pom Wolff
Atze van Wieren
Kester Freriks
Benne van der Velde
Sander Terbruggen (ontsnapt aan de aandacht van de huisfotograaf)
Natascha Struijker Boudier
Marion Steur
Ina Stabergh
Hedwig Selles The lady in red
Wim Schot (ontsnapt aan de aandacht van de huisfotograaf)
Patty Scholten
Arnoud Rigter
Fred Papenhove
Nafiss Nia
Y. Né
Laura Nauta
George Moormann
Hanz Mirck
Martin van Kralingen
Jan Kuipers

N.B. De foto's in dit bericht kunnen zonder toestemming overgenomen worden.

De presentatie - de opening

Hier enige sfeerbeelden van de opening en wat daar aan voorafging:

De boeken.

De catering

Welkomstwoord door de samensteller

Teije Bakker van Copijn vertelt over de kastanje.

Overhandiging van het eerste exemplaar

Zeeland

Eind vorige week was er ook aandacht in de Zeeuwse pers, getuige dit berichtje uit de PZC.